Ekim, Gregoryen Takvimi‘ne göre yılın 10. ayı olup 31 gün çeker.
Türkiye‘de, Atatürk devrimine değin Sümer–Babil–İbrani–Süryani–Arami ad Tişri den gelme Teşrin-i Evvel olan ayın adı Cumhuriyet‘ten sonra da İlk Teşrin, İlkteşrin ya da Birinci Teşrin, Birinciteşrin olarak kullanıldı, 10 Ocak 1945 tarihinde kabul edilen 15 Ocak 1945 tarihinde yürürlüğe giren ve dört ayın adlarını değiştiren yasa ile ayın adı ekim yapıldı. Türkçe “ekme” eyleminden türemiş olup tarlaların sürülüp ekildiği ay anlamındadır. Anadolu‘da bu ay için “Gazel ayı” dendiği de olur, “gazel” “kuru yaprak” anlamına gelir. Bu ay için “Avara” diyenler de vardır. Gagauzca gibi Türkçenin kimi lehçelerinde bu aya “kasım” denir. Bu fark; Julien yöntemi Güneş takvimi ile Gregorien yöntemi Güneş takviminin bu yüzyıl (20. yüzyıl) için 13 gün farkı olması yüzündendir. “Kasım” adı “Yahya” peygamberin takma adı olduğundan, Gagauzlar bu iki Güneş takviminin gün farkından dolayı, “kasım” adını bu aya daha yakın görmüşlerdir.
Ekim adının İngilizce karşılığı olan “October”, Latince 8 anlamına gelen “octo” dan gelir. Aylara bölünmemiş kış süreci, Ocak ve Şubat arasında bölünene kadar eski Roma takviminde Ekim ayı 8. ay idi.
| EKİM | |
| Tarih | Günün olayı |
| 1 | Câmiler ve İmamlar Haftası – TBMM bugün açılıyor – Dünya Yaşlılar Günü |
| 2 | İşgâl kuvvetlerinin İstanbul’dan ayrılması (1923) |
| 3 | AB ile Türkiye arasında ortaklık görüşmeleri başladı (2005) – Mudanya Konferansı (1922) – Almanya’nın birleşmesi (1990) |
| 4 | TGRT/FM’in kuruluşu (1993) – Dünya Hayvanları Koruma Günü |
| 5 | Bosna ve Hersek’in kaybı (1908) – Dünya Öğretmenler Günü |
| 6 | Estergon Kalesi’nin II. fethi (1605) – İstanbul (1923) ve Çanakkale’nin (1922) kurtuluşları |
| 7 | Nobel Kimya Ödülü, Prof. Dr. Aziz Sancar’a verildi (2015) – ABD ve İngiltere, Afganistan’ı bombalamaya başladı (2001) |
| 8 | İttihat ve Terakki Partisi’nin iktidardan uzaklaştırılması (1918) – I. Balkan Harbi (1912) – Pakistan’da deprem (2005) (90.000 ölü) |
| 9 | (Kırşehir) Ahilik Kültür Haftası – Yanya Kalesi’nin fethi (1431) – Dünya Posta Günü |
| 10 | Ankara’da 2 canlı bomba patladı (2015) (102 ölü) – Dünya Ruh Sağlığı Günü – Genel Seçimler ve AP iktidarı (1965) – Hazret-i Hüseyin’in Kerbelâ’da şehâdeti (680) |
| 11 | Dünya Gazete Dağıtıcıları Günü – Mudanya Mütârekesi (1922) |
| 12 | Sokullu Mehmed Paşanın şehâdeti (1579) – Fahri Korutürk (1987) ve Ergun Göze’nin (2009) vefâtları |
| 13 | Ankara’nın başkent olması (1923) – Harp Akademileri Günü |
| 14 | Selçuklu veziri Nizâm-ül-Mülk’ün şehâdeti (1092) – (Tarsus) Lokman Hakîm’i Anma Günü – Dünya Standartlar Günü |
| 15 | Milletvekili ve İlk Senato seçimi (1961) – Gregoryan Takviminin kabulü (1582) |
| 16 | Dünya Gıda Günü – Aziz Mahmud Hüdâyî Hazretlerinin vefâtı ve Anma Günü (1628) – 4B Uydumuz fırlatıldı (2015) |
| 17 | Türkiye’den Kıbrıs’a deniz altından su verilmeye başlandı (2015) – İlk Türk Tugayı’nın Kore’ye çıkması (1950) – Gökçeada’nın kurtuluşu (1922) |
| 18 | Tüketiciyi Koruma Haftası |
| 19 | Mithat Paşa, Sadrazamlıktan azledildi (1872) – Muhtarlar Günü – Sultan II. Murat Hân’ın II. Kosova Zaferi (1448) |
| 20 | İlk montaj uçağımız F-16 (Savaşan Şahin) uçtu (1987) |
| 21 | Deniz suyunun Haliç’e akıtılması (2012) |
| 22 | Tarihçi Prof. İsmet Miroğlu’nun vefâtı (1997) – Nineler Günü – Kanije Kalesi’nin fethi (1600) – Genel Nüfus Sayımı (2000) |
| 23 | PTT’nin kuruluşu (1840) – Kırım Harbi’nin başlaması (1853) – Van depremi (2011) (700 ölü) |
| 24 | Birleşmiş Milletler’in kuruluşu (1945) |
| 25 | Uluğ Beyin şehit edilmesi (1449) |
| 26 | Hüseyin Hilmi Işık Efendinin vefâtı (2001- Hicrî 9 Şaban 1422) – Türkmenistan’ın bağımsızlığı (1991) |
| 27 | Balkan Misâkı’nın kabûlü (1932) – Halep’in İngilizlerce işgâli (1918) |
| 28 | Cumhuriyet’ten sonra ilk nüfus sayımı (1927) – Ankara Radyosu’nun yayına başlaması (1938) |
| 29 | Cumhuriyet’in ilânı (1923) – Sultan III. Osman Hân’ın vefâtı (1757) – Kızılay Haftası |
| 30 | Mondros Mütârekesi (1918) – Kars’ın kurtuluşu (1920) – Boğaziçi Köprüsü’nün açılışı (1973) |
| 31 | Turgut Özal’ın Cumhurbaşkanı seçilmesi (1989) – Dünya Tasarruf Günü – Harp Akademileri’nin açılışı (1846) – Ağaçları budama zamanı |